Ewolucja klasy robotniczej nie ograniczała się do wzrostu liczbowego. Zmieniała się struktura, gdyż zwiększał się odsetek zatrudnionych w wielkim przemyśle. Szczególnie poważne znaczenie miał wzrost świadomości klasowej. Specjalnie doniosłym wydarzeniem była rewolucja roku 1905—1906 w Rosji. Objęła ona także ziemie polskie pod zaborem rosyjskim. W toku walk strajkowych, manifestacji oraz starć z wojskiem i policją szerokie rzesze społeczeństwa polskiego, a przede wszystkim robotników, zostały wciągnięte do aktywnego udziału w życiu politycznym. Radykalizowały się nastroje. Wprawdzie ruch rewolucyjny uległ przemocy caratu, lecz pozostały trwałe zdobycze. Szczególnie ważne było zalegalizowanie w 1905 r. związków zawodowych — pierwszej legalnej formy organizacji robotniczych. Wprawdzie większość organizacji związkowych została w latach 1908—1910 zamknięta, lecz nawet krótki okres ich działalności stał się szkołą życia politycznego dla robotników. Te związki, które przetrwały, miały ograniczone możliwości działania, nadal jednak w warunkach ucisku carskiego ułatwiały obronę interesów robotniczych. W okresie rewolucji zwiększył się też zasięg wpływów nielegalnych partii robotniczych.
czas ekspozycji fotografia Bezpieczeństwo informacji usługi księgowe kraków