Handel niektórymi artykułami przemysłowymi znajdował się coraz bardziej pod wpływem organizacji monopolistycznych w przemyśle. Zrzeszenia monopolistyczne tworzyły nieraz własne biura sprzedaży (zwane często syndykatami), które skupiały całość zbytu przedsiębiorstw wchodzących w skład porozumienia. Mogły one dyktować warunki kupcom, którzy w tej sytuacji przekształcali się stopniowo w agentów organizacji kartelowej. Dzięki temu najlepiej zorganizowane i najsilniejsze kartele przechwytywały część zysku dotąd pobieranego przez handel. Specyficznym problemem handlu zaborów austriackiego i rosyjskiego był duży udział w nim ludności żydowskiej. W Galicji w 1900 r. Żydzi stanowili 88% ogółu czynnych zawodowo w handlu towarowym. Mniejszą rolę odgrywali Żydzi w handlu Królestwa Polskiego. W roku 1913 należało do nich np. 30% handlu artykułami chemicznymi i 63% handlu artykułami włókienniczymi. Ten wysoki odsetek wynikał z historycznego rozwoju gospodarczego Polski. W wiekach średnich kupcy żydowscy zachęcani byli do osiedlania się w Polsce jako przeciwwaga dla mieszczaństwa niemieckiego. Jeszcze surowiej niż wobec innych mieszczan przestrzegano wobec nich zakazu posiadania ziemi. Polityka zaborców z końca XVIII i na początku XX w. wzmogła tendencję do zajmowania się ludności żydowskiej handlem.
kasy fiskalne centralne zamki poznań program faktura